Trên catalogue van bướm công nghiệp, bạn sẽ gặp ba kiểu kết nối: Wafer, Lug và Flange (mặt bích). Nhìn qua chúng khá giống nhau, nhưng giá, cách lắp và vị trí sử dụng khác hẳn. Chọn nhầm có thể khiến van không lắp vừa, rò rỉ khi tăng áp, hoặc nguy hiểm khi tháo một đầu ống để bảo trì. Bài viết giúp bạn phân biệt và chọn đúng.
Vì sao van bướm có nhiều kiểu kết nối?
Van bướm có thân mỏng để tiết kiệm không gian và chi phí. Vì thân mỏng, các nhà sản xuất tạo ra nhiều cách gắn van vào đường ống, mỗi cách phù hợp một nhu cầu về giá, độ chắc chắn và khả năng tháo lắp.
Van bướm Wafer (dạng kẹp) – kinh tế nhất
Van bướm wafer là kiểu phổ biến nhất. Thân van chỉ có vài lỗ trơn hoặc tai định vị; van được đặt giữa hai mặt bích và kẹp chặt bằng bu lông dài xuyên suốt từ mặt bích này sang mặt bích kia.
- Ưu điểm: rẻ nhất, nhẹ nhất, lắp nhanh, dùng được với nhiều tiêu chuẩn mặt bích.
- Nhược điểm: không dùng ở cuối đường ống (end-of-line) – tháo một phía mặt bích là van mất lực kẹp; cần căn tâm cẩn thận khi lắp.
Van bướm Lug (tai ren) – lắp được cuối đường ống
Thân van có các tai bao quanh chu vi, trên tai là lỗ ren tương ứng số lỗ mặt bích (4, 8, 12 lỗ… tùy size). Mỗi phía mặt bích được bắt bằng bộ bu lông ngắn riêng.
- Ưu điểm: có thể tháo hoàn toàn đường ống ở một phía mà phía kia vẫn giữ áp (dead-end service); thuận tiện bảo trì từng đoạn.
- Lưu ý: van và mặt bích phải cùng tiêu chuẩn (JIS, BS, DIN, ANSI), nếu không ren và tâm lỗ sẽ không khớp. Lắp ở cuối nguồn xả thải hoặc hóa chất cần chọn đúng vật liệu thân và gioăng – xem cách chọn vật liệu van bướm.
Van bướm Flange (hai mặt bích) – vững chãi cho size lớn
Van bướm mặt bích có hai vành bích đúc liền thân, nối trực tiếp với mặt bích ống. Kiểu này thường dùng cho size lớn (khoảng DN300 trở lên), vị trí rung lắc gần máy bơm hoặc đường ống cần độ ổn định cao. Van lớn rất nặng nên thường đi kèm tay quay hoặc bộ điều khiển điện.
Bảng so sánh Wafer – Lug – Flange
| Tiêu chí so sánh | Van bướm Wafer (Kẹp) | Van bướm Lug (Tai ren) | Van bướm Flange (Mặt bích) |
| Giá thành | Rẻ nhất ($) | Trung bình ($$) | Cao nhất ($$$) |
| Trọng lượng | Nhẹ, mỏng | Trung bình | Nặng, cồng kềnh |
| Độ khó lắp đặt | Dễ, nhưng khó căn tâm | Khó hơn (cần khớp ren) | Dễ căn tâm |
| Lắp cuối đường ống | Không an toàn | Rất tốt (Chuyên dụng) | Tốt |
| Ứng dụng phổ biến | Nước sạch, HVAC, PCCC | Hóa dầu, Thực phẩm, Xả thải | Thủy điện, Cấp thoát nước lớn |
Nên chọn loại nào?
- Wafer: vị trí giữa đường ống, hệ nước, khí, HVAC, PCCC thông thường – tiết kiệm nhất.
- Lug: cửa xả, cuối tuyến, vị trí cần tháo lắp bảo trì từng đoạn.
- Flange: size lớn, áp lực cao, rung động mạnh.
Khi đặt hàng, hãy cung cấp DN và tiêu chuẩn mặt bích hiện có (JIS 10K, BS PN16, ANSI 150…), đối chiếu với kích thước van bướm và chuẩn bị bu lông đúng chiều dài theo bảng tra kích thước bu lông.
Lắp đặt đúng cách
Mỗi kiểu có thao tác lắp riêng – xem chi tiết từng bước trong bài cách kết nối van bướm wafer, lug, mặt bích với đường ống. Dù loại nào, siết bu lông sai thứ tự đều có thể làm rách gioăng; quy trình siết chuẩn có trong hướng dẫn lắp đặt van bướm không bị rò rỉ.
Cần kiểm tra trước khi mua?
Viva có sẵn van wafer, lug, mặt bích từ DN50 đến DN600, thân gang, inox, nhựa. Gửi ảnh mặt bích qua Zalo để kỹ thuật kiểm tra chuẩn trước khi đặt, hoặc xem bảng giá van bướm các loại.
Địa chỉ: Số 20 ngõ 102 Hoàng Đạo Thành, P. Khương Đình, TP. Hà Nội
Phụ trách kinh doanh: Miss Hoa
