Hướng dẫn cách lắp đặt van bướm qua 7 bước
Bạn có biết? Theo thống kê từ bộ phận bảo hành kỹ thuật, có tới hơn 70% các trường hợp van bướm bị hư hỏng (rò rỉ, kẹt cánh, rách gioăng) ngay trong tháng đầu tiên vận hành KHÔNG PHẢI do lỗi của nhà sản xuất.
Vậy thủ phạm thực sự là gì? Chính là Lỗi lắp đặt.
Chỉ một vài sai lầm tưởng chừng như vô hại của người thợ thi công: Tiện tay hàn mặt bích khi van vẫn đang kẹp ở giữa, siết ốc bên này quá chặt trước khi siết bên kia, hay quên không mở hé cánh van trước khi đưa vào đường ống… Tất cả đều có thể khiến chiếc gioăng cao su bị nung chảy hoặc biến dạng vĩnh viễn trước khi dòng nước đầu tiên chảy qua. Hậu quả là bạn mất tiền mua van mới, tốn công tháo dỡ và làm chậm tiến độ toàn bộ dự án.
Đừng để những sai sót sơ đẳng này “móc túi” bạn! Bài viết này được đúc kết từ kinh nghiệm thực chiến của các kỹ sư hàng đầu, mang đến cho bạn Quy trình 7 Bước lắp đặt van bướm chuẩn kỹ thuật.
Chúng tôi sẽ chỉ cho bạn chính xác: Khi nào được phép hàn? Siết ốc theo hình ngôi sao là như thế nào? Và làm sao để đảm bảo van kín khít 100% ngay từ lần thử áp đầu tiên.
🛠 Bạn cần mua van mới để thay thế cho cái đã hỏng? Tham khảo ngay bảng giá và thông số kích thước chuẩn tại: Bảng giá Van bướm các loại.
Hãy cùng lấy đồ nghề ra và bắt đầu nào!
6 loại dụng cụ, thiết bị và vật tư cần có khi lắp van bướm
Trước khi tiến hành lắp đặt van bướm lên đường ống chúng ta cần phải chuẩn bị đầy đủ các dụng cụ, thiết bị và vật tư dưới đây để công việc lắp đặt được suôn sẻ và nhanh chóng:
- Van bướm: đương nhiên là chúng ta cần nó để lắp đặt. Chọn van phù hợp với kích thước đường ống, lưu chất, áp suất, nhiệt độ làm việc.
- Mặt bích: mỗi van cần 2 mặt bích để lắp đặt trên đường ống, tiêu chuẩn của mặt bích phụ thuộc vào tiêu chuẩn kết nối của van
- Giăng làm kín (chỉ dùng cho van mặt bích): giăng làm kín cũng cần 2 cái cho mỗi van, gioăng có thể được chế tạo từ cao su hoặc các vật liệu mềm khác.
- Bulong, đai ốc: Tùy vào kích thước của van mà chúng ta chuẩn bị số lượng và kích thước của bulong sao cho phù hợp.
- Dụng cụ: Cờ lê, tua vít, búa, thước đo, bút đánh dấu… là các dụng cụ cần thiết để siết chặt các bulong.
- Máy hàn và que hàn: Dùng để hàn cố định mặt bích vào hai đầu ống.
- Tài liệu, Giấy tờ hướng dẫn sử dụng van của nhà sản xuất.
Hướng dẫn chi tiết thao tác lắp đặt van bướm qua 7 bước
Dưới đây là 7 bước lắp đặt van bướm chi tiết đơn giản, có hình ảnh minh họa mà ai cũng có thể làm được:
Bước 1. Đặt van bướm vào giữa 2 mặt bích
Đặt van bướm vào giữa 2 mặt bích. Đối với loại van mặt bích, chúng ta cần chèn hai gioăng làm kín vào hai bên mặt bích (loại van wafer không cần). Điều chỉnh các lỗi của giăng làm kí khớp với các lỗ trên van và trên mặt bích.
- Lưu ý đặc biệt: Với van bướm có lớp lót gioăng trùm ra ngoài (thường gặp ở dòng Wafer), bạn KHÔNG CẦN và KHÔNG ĐƯỢC dùng thêm gioăng đệm (Gasket) amiang hay cao su ở giữa nữa. Lớp lót của van chính là gioăng làm kín tốt nhất rồi.
Bước 2. Cố định tạm thời van bướm và 2 mặt bích
Cố định tạm thời van và 2 mặt bích bằng cách chèn bulong và xiết chặt cố định tạm thời. Ở bước này các bulong phải được siết đều và không cần quá chăc. Sau đó tiến hành đưa lên đường ống để thực hiện bước tiếp theo.
Bước 3. Hàn điểm cố định hai mặt bích trên đường ống
Tiến hành sử dụng phương pháp hàn điểm để cố định hai mặt bích trên đường ống, Sử dụng phương pháp hàn điểm để tránh nhiệt độ quá cao sẽ làm hỏng vòng làm kín trên van wafer và hai giăng làm kín trên van mặt bích.
⛔ TUYỆT ĐỐI KHÔNG HÀN MẶT BÍCH KHI VAN ĐANG NẰM Ở GIỮA!
Nhiệt độ cực cao từ hồ quang hàn sẽ truyền qua kim loại, nung chảy lớp gioăng cao su (EPDM/Teflon) bên trong van, gây biến dạng và hỏng hoàn toàn khả năng làm kín.
Quy trình hàn đúng chuẩn:
- Gá 2 mặt bích vào đường ống.
- Đặt van vào giữa để căn chỉnh lỗ tâm cho thẳng hàng.
- Hàn đính (Tack weld) vài điểm nhỏ để cố định vị trí mặt bích.
Bước 4. Tháo van bướm ra khỏi đường ống
Nới lỏng các bulong sau đó tháo hoàn toàn van và các giăng làm kín ra khỏi đường ống. Việc này rất cần thiết vì nếu ko tháo van ra thì nhiệt độ cao khi hàn ở bước tiếp theo có thể làm hỏng giăng hoặc vòng làm kín ủa van.
Bước 5. Hàn hoàn chỉnh mặt bích vào đường ống
Hàn hoàn chỉnh mặt bích vào đường ống. Công tác này yêu cầu thực hiện tỉ mỉ và nghiêm túc, tránh việc rò rỉ lưu chất qua mối hàn khi đưa hệ thống vào hoạt động. Chờ cho mối hàn nguội hoàn toàn chúng ta tiến hành bước tiếp theo.
Bước 6. Lắp van bướm lên đường ống
Lắp van bướm lên đường ống, Cũng giống như bước 1 chúng ta cần đặt van vào giữa hai mặt bích, chèn giăng làm kín vào hai bên và căn chỉnh (đối với van mặt bích). Sau đó sỏ lần lượt các bulong xuyên qua các lỗ trên 2 mặt bích và van, xiết chặt dần dần và luân phiên. Trong quá trình siết bulong chúng ta căn chỉnh sao cho van hoạt ộng trơn tru và cánh van không bị kẹt. Bulong được siết chặt ở mức vừa phải, không được siết quá chặt nếu ko sẽ gây hỏng giăng làm kín hoặc kẹt đĩa van.
Chú ý:
- Căn chỉnh sao cho tâm của van trùng khít với tâm đường ống. Nếu van bị lệch tâm, dòng chảy sẽ bị cản trở và gây mòn cánh van không đều.
- Đừng để van đóng kín hoàn toàn (gioăng đang bị ép phồng, dễ bị kẹt) và cũng đừng mở hết 100% (cánh van lòi ra ngoài dễ va chạm trầy xước). Trạng thái lý tưởng: Hãy mở tay gạt/tay quay để cánh bướm nghiêng khoảng 10 – 20 độ.
Bước 7. Vận hành thử van bướm
Sau khi lắp hoàn chỉnh chúng ta cần thực hiện một bước cuối cùng là vận hành thử, bằng cách đóng mở van bướm nhiều lần. Nếu van hoạt động trơn tru, không bị kẹt là hoàn thành quy trình lắp đặt. Nếu đĩa van bị kẹt thì chúng ta tháo van rồi làm lại từ bước 6.
Kiểm tra áp lực (Testing) & Nghiệm thu
- Đóng van hoàn toàn.
- Cấp nước/khí từ từ để tăng áp suất đường ống lên mức làm việc.
- Quan sát kỹ tại 2 vị trí:
- Mép nối mặt bích: Nếu rỉ nước → Siết thêm ốc (theo quy tắc đối xứng).
- Cổ van (Trục van): Nếu rỉ nước ở cổ → Van bị lỗi gioăng trục hoặc lỗi sản xuất.
- Nếu sau khi siết chặt mà vẫn rò rỉ, có thể gioăng đã bị rách hoặc lắp lệch tâm quá nhiều. Bạn cần xả áp và tháo ra kiểm tra lại.
Những chú ý khi lắp đặt van bướm
Để van bướm có thể hoạt động tốt nhất, quá trình lắp đặt van cũng rất quan trọng, khi lắp đặt cần lưu ý rất nhiều điều. Do đó, chúng tôi đưa ra một số lưu ý như sau:
- Việc lắp đặt chỉ được thực hiện khi mà trong đường ống hoàn toàn không có áp suất.
- Lắp đặt van theo đúng hướng dẫn của nhà sản xuất.
- Sử dụng các dụng cụ phù hợp và đúng cách.
- Đảm bảo an toàn trong quá trình lắp đặt.
Siết chặt theo quy tắc “Hình ngôi sao” (Star Pattern)
Không bao giờ được siết ốc lần lượt theo vòng tròn. Điều này sẽ làm mặt bích bị vênh, ép gioăng không đều gây rò rỉ.
Hãy siết theo thứ tự đối xứng (Chéo nhau):
- Siết con ốc số 1 (Vị trí 12h).
- Siết con ốc đối diện số 1 (Vị trí 6h).
- Siết con ốc số 3 (Vị trí 3h).
- Siết con ốc đối diện số 3 (Vị trí 9h).
- …Lặp lại cho đến hết.
Siết từ từ, tăng lực đều tay để đảm bảo hai mặt bích ép vào van song song tuyệt đối.
Lưu ý riêng cho Van điều khiển (Khí nén/Điện)
Nếu bạn lắp đặt Van bướm điều khiển tự động, sau khi hoàn thành phần cơ khí (lắp van vào ống), bạn cần thực hiện thêm bước đấu nối:
- Với Van Khí Nén: Kết nối dây hơi vào cổng A (Mở) và cổng B (Đóng). Chú ý lắp thêm bộ lọc khí để bảo vệ xi lanh.
- Xem chi tiết: Cấu tạo và sơ đồ lắp van bướm khí nén.
- Với Van Điện: Đấu nối dây nguồn theo sơ đồ (Thường dán trên nắp bộ điện). Nhớ kiểm tra đúng điện áp (220V hay 24V) trước khi cấp điện.
- Xem chi tiết: Hướng dẫn đấu nối van bướm điện an toàn.
- Cài đặt công tắc hành trình (Limit Switch): Quan sát xem khi van đóng/mở hết, đèn báo tín hiệu có sáng đúng màu không. Nếu không, cần chỉnh lại cam hành trình bên trong bộ điều khiển.
Hướng dẫn bảo trì
Bảo dưỡng định kỳ
Van bướm được thiết kế, sản xuất và thử nghiệm để đảm bảo độ bền tối đa. Trong phiên bản tiêu chuẩn, việc lựa chọn vật liệu được thực hiện theo chất lỏng thông thường và trong điều kiện sử dụng bình thường: tất cả các bộ phận được bôi trơn và không yêu cầu bất kỳ bảo dưỡng cụ thể nào.
Hiệu quả của thiết bị thủy lực nói chung liên quan đến điều kiện hoạt động và loại chất lỏng. Nên lên lịch kiểm tra định kỳ tùy thuộc vào loại van và chức năng chính của nó.
Để đảm bảo hoạt động tốt theo thời gian, cần phải tiến hành đóng mở van hoàn toàn ít nhất mỗi năm một lần để loại bỏ, giảm lượng cặn và cặn có thể tích tụ.
Nếu van còn dùng để điều tiết lưu lượng thì phải thường xuyên kiểm tra tình trạng của thân van và cánh van.
Bảo dưỡng đặc biệt
Trong trường hợp điều kiện hoạt động đặc biệt, hoặc hư hỏng do nguyên nhân bên ngoài, sẽ cần phải bảo dưỡng đặc biệt.
Các hoạt động bảo trì này có thể được thực hiện trực tiếp tại chỗ và sẽ bao gồm việc thay thế phớt bướm và đệm trục.
Tất cả các hoạt động này phải được thực hiện khi đường ống đã được ngắt lưu chất (hoàn toàn không có áp suất) để tránh mọi rủi ro.
Chỉ xem xét tháo dần các bu lông sau khi đã cố định bộ nâng van.
KẾT LUẬN
Một chiếc Van bướm thân Gang giá rẻ nếu được lắp đặt cẩn thận, đúng tâm và siết ốc đều tay, chắc chắn sẽ hoạt động bền bỉ hơn một chiếc van Inox đắt tiền nhưng lại bị hàn cháy gioăng hay lắp lệch tâm.
Để đảm bảo hệ thống vận hành trơn tru từ 5-10 năm, hãy khắc cốt ghi tâm 3 Nguyên tắc vàng sau:
- Tuyệt đối KHÔNG: Hàn mặt bích khi van đang kẹp ở giữa.
- Luôn luôn: Mở hé cánh van (khoảng 10-20 độ) trước khi đưa vào đường ống để tránh kẹt.
- Bắt buộc: Siết bu lông theo quy tắc “Hình ngôi sao” (Đối xứng), không siết xoay vòng.
🛠 Nếu trong quá trình vận hành sau này, van gặp sự cố rò rỉ mà siết ốc không hết, hãy tra cứu ngay hướng dẫn sửa chữa tại: Các lỗi thường gặp ở van bướm và cách khắc phục.
BẠN CẦN TƯ VẤN KỸ THUẬT HOẶC HỖ TRỢ TẠI CÔNG TRÌNH?
Rủi ro lắp đặt sai luôn là cơn ác mộng của mọi nhà thầu. Hiểu được điều đó, tại Viva -Van công nghiệp giá rẻ, chúng tôi không chỉ bán sản phẩm, chúng tôi bán sự An Tâm.
Khi mua van bướm tại hệ thống của chúng tôi, bạn sẽ nhận được gói hỗ trợ đặc biệt:
- ✅ Tài liệu kỹ thuật: Cung cấp bản vẽ CAD, Catalog lắp đặt Tiếng Việt chi tiết.
- ✅ Hỗ trợ từ xa: Kỹ thuật viên sẵn sàng Video Call hướng dẫn thợ thi công ngay tại hiện trường.
- ✅ Cam kết bảo hành: 1 đổi 1 ngay lập tức nếu phát hiện lỗi nhà sản xuất (Xử lý trong vòng 24h).
ĐỪNG ĐỂ LỖI LẮP ĐẶT LÀM CHẬM TIẾN ĐỘ CỦA BẠN. LIÊN HỆ NGAY:
- 📞 Hotline/Zalo Kỹ thuật: 0965.925.563 (Tư vấn 24/7).
- 📧 Email: vangiare.vn@gmail.com
👉 XEM KHO HÀNG VAN BƯỚM & PHỤ KIỆN LẮP ĐẶT TẠI ĐÂY: Danh mục sản phẩm Van Bướm
Co-Founder and Marketing Manager tại Viva - Van giá rẻ
Tôi là Lê Đăng, Co-Founder & Marketing Manager của Viva, chuyên gia với 20 năm kinh nghiệm thực chiến trong ngành van công nghiệp. Qua blog này, tôi chia sẻ những kiến thức chuyên sâu nhằm mang đến giá trị thực tiễn, hữu ích và thiết thực nhất cho độc giả trong và ngoài ngành.
Hướng dẫn chi tiết, rất tốt